Lactoferrine, orthomoleculaire alleskunner

IJzer is een essentieel mineraal voor vele vitale functies. Het binden en transporteren van zuurstof als co-factor van het eiwit hemoglobine in het bloed en myoglobine in de spieren zijn hierbij de meest bekende. De kracht van ijzer om zuurstof te binden heeft echter ook een keerzijde; tijdens dit proces is het zuurstof namelijk heel even in reactieve fase. We spreken dan ook wel van reactief zuurstof ofwel het vrije zuurstofradicaal. Dit radicaal kan reageren met allerlei gevoelige essentiële moleculen waaronder het DNA, de celmembraan en eiwitten. Ouderdomsziekten, risico op kanker en een verlies aan energie en vitaliteit behoren tot de consequenties hiervan.

Lactoferrine en de rol van IJzer
Lactoferrine werking
Lactoferrine en het immuunsysteem
Eigenschappen Lactoferrine
Wetenschappelijke referenties

Lactoferrine en de rol van IJzer

Overigens is ons lichaam niet het enige organisme dat ijzer nodig heeft om gezond te kunnen functioneren. Bacteriën en virussen zijn voor hun vermenigvuldiging ook afhankelijk van ijzer. Het vrije ijzer heeft daarom nog een nadeel, het kan gepakt worden door een pathogeen om te groeien, waardoor je ziek of zieker kunt worden. De evolutie heeft daarom een heel elegant systeem ontwikkeld van eiwitten die ijzer kunnen binden en stabiliseren zodat het ijzer zo kort en functioneel mogelijk in die vrije reactieve vorm bestaat. Zo wordt ijzer na opname vanuit de voeding gebonden en of getransporteerd door ferritine, transferrine en lactoferrine. De eerste 2 zijn wat functie betreft eenduidig en te relateren aan de aanmaak van hemoglobine en myoglobine. Lactoferrine heeft deze eenduidige functie niet maar er zijn wel diverse andere eigenschappen ontdekt.


Lactoferrine werking

Lactoferrine komt voor in veel verschillende cellen en lichaamsvloeistoffen. Allereerst is het een belangrijk bestanddeel van moedermelk. Zo krijgen zuigelingen wat ijzer binnen in een veilige, gebonden vorm. Daarnaast kan lactoferrine ook vrij ijzer wegvangen in de mond, slokdarm en maag. Een klein deel van het lactoferrine ontsnapt aan de vertering in de maag en is vanuit deze functie werkzaam in de darm. Zo hebben bacteriën en virussen minder kans ijzer te bemachtigen om te groeien. Veel onderzoek naar de inzet van lactoferrine als orthomoleculair voedingssupplement richt zich dan ook op zuigelingen, die ijzer nodig hebben voor hun groei en extra kwetsbaar zijn voor infecties. Interessant is daarbij dat ook stukjes van het lactoferrine, die na de vertering ontstaan, een effect hebben op het immuunsysteem en de afweer kunnen ondersteunen. 


Lactoferrine en het immuunsysteem

Lactoferrine is ook ontdekt in het bloed, het speeksel en andere lichaamsvloeistoffen en blijkt in substantiële hoeveelheden aanwezig in witte bloedcellen. De witte bloedcellen kunnen, indien dat relevant is, het aanwezige lactoferrine uitscheiden. Zo is lactoferrine een extra wapen van de witte bloedcellen tegen bacteriën en virussen. Onderzoek heeft ook aangetoond dat de hoeveelheid lactoferrine in het bloed stijgt tijdens een infectie. Ook blijkt dat lactoferrine tijdens en na intensief sporten in het bloed en de andere lichaamsvloeistoffen stijgt. Hierdoor wordt de weerstand van de sporter, die onder druk staat door de uitputtende inspanningen, extra ondersteund.  


Eigenschappen Lactoferrine

Lactoferrine lijkt op basis van de bovenstaande eigenschappen een ideaal orthomoleculair supplement voor de westers levende mens en juist ook in deze tijd van Corona. Er is daarom ook veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar het inzetten van lactoferrine (uit koemelk) als orthomoleculair therapeuticum.

Een korte opsomming hiervan, lactoferrine:

  • remt de groei van Helicobacter Pylori, de veroorzaker van maagzweren
  • versnelt het herstel van Covid-19
  • remt ontstekingen van de lever bij patiënten met chronische Hepatitis C
  • vermindert vrije radicalen stress en ontstekingen bij chronische Hepatitis C
  • vermindert visceraal vet en totale vetmassa bij mensen met obesitas
  • verhoogt de opname van ijzer bij vrouwelijke langeafstand lopers
  • verhoogt de opname van ijzer bij zuigelingen
  • verbetert de ijzerstatus van zwangere vrouwen met bloedarmoede
  • verlaagt het ontstekingshormoon Interleukine-6 en verbetert het ijzerniveau bij vrouwen

 Kortom, een echte alleskunner op orthomoleculair gebied.


Wetenschappelijke referenties

1.    Rosa L et al. Lactoferrin: a natural glycoprotein involved in iron and inflammatory homeostasis. Int J Mol Sci. 2017;18(9).

2.    Ganz T. Iron and infection. Int J Hematol. 2018;107(1):7-15.

3.    Lepanto MS et al. Lactoferrin in aseptic and septic inflammation. Molecules. 2019;24(7).

4.    Inoue H et al. Blood lactoferrin release induced by running exercise in normal volunteers: antibacterial activity. Clinica Chimica Acta. 2004;341(1):165-172.

5.    Gillum TL et al. Exercise, but not acute sleep loss, increases salivary antimicrobial protein secretion. J Strength Cond Res. 2015;29(5):1359–1366.

6.    Gillum T et al. The effects of exercise, sex, and menstrual phase on salivary antimicrobial proteins. Published online 2014:16.

7.    Gillum T et al. Exercise increases lactoferrin, but decreases lysozyme in salivary granulocytes. Eur J Appl Physiol. 2017;117(5):1047-1051.